تشنج در کودکان فلج مغزی

تشنج در کودکان فلج مغزی

کودکان مبتلا به فلج مغزی (CP) در مقایسه با جمعیت عمومی به طور قابل توجهی بیشتر در معرض تشنج هستند. این افزایش خطر ناشی از علت اصلی خود CP – آسیب به مغز در حال رشد است. 

فلج مغزی گروهی از اختلالات حرکتی است که در اوایل دوران کودکی ظاهر می شود. این به دلیل آسیب به مغز در حال رشد قبل، در حین یا اندکی پس از تولد ایجاد می شود. این آسیب می تواند فعالیت الکتریکی طبیعی در مغز را مختل کند و منجر به انفجار ناگهانی انرژی الکتریکی کنترل نشده ای شود که باعث تشنج می شود.

عوامل متعددی در افزایش خطر تشنج در کودکان مبتلا به CP نقش دارند:

شدت آسیب مغزی: شدت آسیب مغزی مرتبط با CP نقش دارد. کودکان مبتلا به اشکال شدیدتر CP، که در آن مناطق بزرگ تری از مغز تحت تاثیر قرار می گیرند، بیشتر مستعد تشنج هستند.

محل آسیب مغزی: محل خاص آسیب مغزی نیز می تواند بر خطر تشنج تأثیر بگذارد. آسیب به مناطقی که مسئول کنترل فعالیت الکتریکی هستند، بیشتر باعث تشنج می شود.

نوع فلج مغزی: کودکان مبتلا به CP اسپاستیک، که با سفتی عضلانی و حرکات غیر ارادی مشخص می شود، در مقایسه با سایر اشکال، در معرض خطر بیشتری برای تشنج هستند.

ارتباط بین سی پی و صرع

صرع یک اختلال عصبی است که با تمایل به تشنج های مکرر مشخص می شود. تا 50 درصد از کودکان مبتلا به CP دچار صرع می شوند. این نرخ بالا به این دلیل است که علت اصلی هر دو بیماری اغلب با هم همپوشانی دارند – آسیب مغزی. آسیبی که منجر به CP می شود نیز می تواند زمینه ای برای ابتلا به صرع ایجاد کند.

انواع تشنج در کودکان مبتلا به CP

تشنج می تواند به طرق مختلف ظاهر شود و کودکان مبتلا به CP ممکن است انواع مختلفی را تجربه کنند. در اینجا به تفکیک دسته بندی های اصلی می پردازیم:

تشنج کانونی (تشنج جزئی): این تشنج ها ناحیه خاصی از مغز را درگیر می کنند. علائم به محل فعالیت تشنج بستگی دارد. تشنج کانونی می تواند به صورت زیر ظاهر شود:

• تشنج‌های کانونی ساده: این تشنج‌ها باعث تغییرات موقتی در ادراک، حس یا حرکت می‌شوند که ممکن است کودک از آن آگاه باشد یا نباشد.
• تشنج های کانونی پیچیده: این تشنج شامل تغییر هوشیاری همراه با سایر علائم تشنج کانونی است.

تشنج عمومی: این تشنج شامل فعالیت الکتریکی گسترده در سراسر مغز است که هر دو نیمکره را تحت تأثیر قرار می دهد. آنها می توانند باعث شوند:

• تشنج‌های کوتاه: این تشنج‌های کوتاه شامل خیره شدن یا چشمک زدن به همراه از دست دادن هوشیاری برای چند ثانیه است.
• تشنج های تونیک-کلونیک (تشنج گرند مال): این نوع تشنج شدیدترین نوع است که با سفت شدن بدن، حرکات تند، از دست دادن هوشیاری و تغییرات احتمالی در تنفس مشخص می شود.
• تشنج‌های میوکلونیک: این تشنج‌ها باعث حرکات کوتاه و تکان‌دهنده عضلات، اغلب در بازوها یا پاها می‌شوند.
• تشنج آتونیک: این حملات شامل از دست دادن ناگهانی تون عضلانی است که باعث زمین خوردن کودک می شود.

شناخت تشنج در کودکان مبتلا به فلج مغزی

نحوه بروز تشنج بسته به نوع و تظاهرات فردی کودک می تواند متفاوت باشد. در اینجا چند نشانه وجود دارد که باید مراقب آنها بود:

• تغییرات در حرکت: این می تواند شامل سفت شدن، تکان دادن یا وضعیت غیرعادی باشد. در کودکان مبتلا به CP، الگوهای حرکتی موجود ممکن است در طول تشنج بدتر شود.
• تغییرات در رفتار: کودک ممکن است گیج، گوشه گیر و یا در پاسخگویی مشکل به نظر برسد.
• تغییرات در احساس: کودک ممکن است احساسات غیرعادی مانند گزگز یا بی حسی را گزارش کند.
• از دست دادن هوشیاری: این می تواند در برخی از انواع تشنج رخ دهد.
• تغییرات در تنفس: تنفس سریع یا کم عمق ممکن است مشاهده شود.

توجه به این نکته مهم است که برخی از این علائم ممکن است به دلایل دیگر غیر مرتبط با تشنج نیز رخ دهد. اگر مشکوک هستید که کودک شما دچار تشنج شده است، فوراً به پزشک مراجعه کنید.

تشخیص تشنج در کودکان فلج مغزی

تشخیص تشنج در کودکان مبتلا به CP اغلب شامل ترکیبی از رویکردهای زیر است:

شرح حال دقیق پزشکی: پزشک در مورد سابقه پزشکی کودک، از جمله نوع CP، هرگونه تشنج قبلی و محرک های احتمالی سوال می کند.
معاینه عصبی: این به ارزیابی عملکرد کلی عصبی کودک و شناسایی هرگونه ناهنجاری کمک می کند.
الکتروانسفالوگرام (EEG): این آزمایش غیر تهاجمی فعالیت الکتریکی مغز را اندازه گیری می کند و می تواند الگوهای غیرطبیعی را که نشان دهنده اختلال تشنج هستند را تشخیص دهد.
تست های تصویربرداری: در برخی موارد، آزمایش های تصویربرداری مانند اسکن MRI ممکن است برای تجسم مغز و شناسایی هر گونه ناهنجاری ساختاری که ممکن است در تشنج نقش داشته باشد، استفاده شود.

کاردرمانی پس از تشنج در شرق تهران

کاردرمانی می تواند شکل بسیار مفیدی از درمان برای کودکانی باشد که دچار تشنج شده اند. تشنج می تواند به طرق مختلف بر رشد کودک تأثیر بگذارد و کاردرمانی می تواند به کودکان کمک کند توانایی خود را برای انجام فعالیت های روزمره  بازیابی یا بهبود بخشند.

کاردرمانگرها با کودکان کار می کنند تا این مهارت ها را از طریق تکنیک های مختلف، مانند:

فعالیت های یکپارچه سازی حسی
فعالیت های مهارت های حرکتی ظریف
توانبخشی شناختی
آموزش فناوری کمکی
اصلاحات محیطی

کاردرمانگران همچنین می توانند به کودکان و خانواده هایشان کمک کنند تا با چالش های عاطفی صرع و تشنج کنار بیایند. این ممکن است شامل آموزش تکنیک های تمدد اعصاب به کودکان و کمک به آنها برای ایجاد یک تصویر مثبت از خود باشد.

مزایای کاردرمانی برای کودکان مبتلا به تشنج:

• افزایش استقلال در فعالیت های روزمره زندگی
• افزایش مشارکت در بازی و تکالیف مدرسه
• مهارت های اجتماعی بهبود یافته است
• کاهش اضطراب و استرس
• بهبود عزت نفس